Elke dag doen kinderen veel indrukken op: geluiden, smaken, geuren, bewegingen, sferen …

Hoog sensitieve kinderen ervaren alles veel intenser.
Deze kinderen zijn gevoeliger op emotioneel en/of fysiek gebied.
Als gevolg van een gevoeliger zenuwstelsel komen prikkels vanuit de buitenwereld meer en sterker binnen.
De prikkels worden minder gefilterd en hebben een veel grotere impact dan bij andere kinderen.
Hoog sensitiviteit is zeker geen stoornis zoals ADHD of een aan autisme gerelateerde stoornis.
Het is eerder een karaktereigenschap die bij het kind hoort.
Toch kan hoog sensitiviteit soms leiden tot problemen als je u er geen rekening mee houdt.

Hét hoog sensitieve kind bestaat niet.

Zoals ieder kind weer anders is zo is er ook veel diversiteit binnen de groep van hoog sensitieve kinderen.
Het is dan ook niet de bedoeling het kind een etiket te geven.
Wél is het goed te realiseren dat het ene kind gevoeliger is dan het andere kind en daarom anders op een bepaalde situatie kan reageren.
Hoog sensitieve kinderen willen graag anders in het leven staan, maar weten vaak niet hoe.


Er bestaan verschillende vormen van hoog sensitiviteit.
Ze komen zowel apart als gezamenlijk voor. 

  • Fysiek hoog sensitief

HSK zijn vaak gevoelig voor ruwe kledingstoffen.
Harde geluiden, grote groepen of drukke plaatsen zijn heel vermoeiend.
Ze voelen zich beter in een rustige omgeving waarin ze alle indrukken op eigen ritme kunnen verwerken. Ook ingewikkelde smaken en speciale voedselcombinaties leveren vaak problemen op. 

  • Emotioneel hoog sensitief

HSK pikken gemakkelijk de stemming van anderen en de sfeer in de klas op.
Ze trekken zich het leed van anderen enorm aan.
Vaak hebben ze complexe en diepe inzichten over de mensen rondom zich.
HSK hebben een rijke innerlijke wereld wat zorgt voor levendige, complexe dromen. 

Nieuwe situaties en omgevingen hebben een grote impact.
Ze houden erg vast aan het vertrouwde. Verhuizen naar een nieuwe stad, nieuwe plaatsen in de klas of nieuwe kleren kunnen voor aanpassingsproblemen zorgen.
Een andere uiting van sensitiviteit voor nieuwe situaties kan zijn: extreme verlegenheid in onbekend gezelschap.

 

Wie heeft het?

Naar schatting 10 tot 20% van de bevolking is hoog sensitief.

Verklaring?

Een wetenschappelijke verklaring is nog niet uitgewerkt.

Wél staat vast dat het zenuwstelsel van een hoog sensitief kind extreem gevoelig is waardoor prikkels minder gefilterd worden. Ook testmateriaal is nog in ontwikkeling.

Je kan bij benadering onderzoeken in welke mate je kind hoog gevoelig is aan de hand van een vragenlijst.

Gevolgen?

Hoog sensitiviteit leidt niet noodzakelijk tot problemen. De meeste problemen ontstaan wanneer het kind zich niet begrepen voelt.
Het gaat zich schuldig voelen door negatieve reacties en omdat het zich anders voelt.
Ook overprikkeling en een gebrek aan rust en stilte kan leiden tot problemen.
Kinderen reageren heel verschillend op overprikkeling.
Ze krijgen bv. lichamelijke klachten als buikpijn en hoofdpijn.
Of het kind krijgt een woede-uitbarsting of wordt net heel stil en gehoorzaam.
Hoog sensitieve kinderen creëren vaak een eigen kleine wereld waarin ze alles wel beheersen en die hen houvast biedt.
Sommigen geven het op en verliezen alle hoop. Dat kan leiden tot depressies.

Wat kan je doen?

  • Beschouw hoog sensitiviteit niet als een probleem.
    Het is nét een kwaliteit en een mooie karaktertrek.
  • Als een kind klaagt over lawaai of te fel licht, stelt het zich niet aan.
    Het voelt alles veel intenser waardoor storende impulsen bij hen voor extra problemen zorgen.
  • Hou in de gaten wanneer en waardoor een kind overprikkeld raakt. Hoog gevoelige kinderen moeten zich af en toe eens te kunnen terugtrekken. Ze hebben meer rust nodig.
  • Zoek altijd naar de goede intentie achter hun gedrag en waardeer hen daar ook voor.
    Ze werken vaak trager omdat ze perfectionistisch zijn (en niet lui!) of ze zijn snel afgeleid.
  • Een HSK sluit zich vaak op in zijn eigen wereld.
    Wanneer het kind zich in iets interesseert, verdiept het zich daar helemaal in.
    Help het kind daarom zijn tijd goed te plannen.
    HSK zijn ook meestal beelddenkers in plaats van woorddenkers.
    Een speciale, aangepaste leermethode kan helpend zijn.
  • Zoek een evenwicht tussen pushen en beschermen. Zorg voor uitdagingen, maar let ook op. Als de uitdaging te groot is, breekt hun zelfvertrouwen snel.
  • Gebruik geen strenge straffen. Over het algemeen houden hoog gevoelige kinderen zich strak aan de regels. Voor sommigen is de wetenschap dat ze een fout hebben gemaakt al genoeg om in tranen uit te barsten.
  • Help bij sociale problemen.
    Hoog sensitieve kinderen worden vaak gepest en uitgesloten.
    Vaak zijn ze kieskeurig met vrienden en houden ze niet van jeugdbeweging of uitgaan.
  • Praat als ouder(s) met leerkrachten. Wissel ervaringen uit.

Wat kan je beter vermijden?

Probeer hoog gevoeligheid niet af te leren door het kind te verplichten sterk en flink te zijn. Het kind ontplooit zich dan nooit optimaal zoals het is, omdat men zijn meest specifieke eigenschap ontkent.

Wel: leer het kind omgaan met zijn speciale karaktereigenschap.

 

 

Meer info?

Lees alvast de brochure “Hoog gevoelige kinderen in het onderwijs”, informatiebrochure voor leerkrachten en opvoeders.

De brochure is uitgegeven bij HSP Vlaanderen, de Vlaamse vereniging voor Hoog gevoelige Personen. Op www.hspvlaanderen.be vind je meer informatie over hoog gevoeligheid en kan je een zelftest afleggen.